Recevoir les nouveaux articles par Email

jeudi 22 septembre 2016

Ի՞ՆՉ Է ՊԷՏՔ Է ԳԻՏՆԱՅ ՊԱՏԱՐԱԳԻՆ ՄԱՍՆԱԿՑՈՂ ՀԱՒԱՏԱՑԵԱԼԸ


« ... Յիսուս հաց առաւ, օրհնեց, կտրեց, տուաւ աշակերտներուն եւ ըսաւ. «Առէ՛ք, կերէ՛ք. ա՛յս է իմ մարմինս»: Նաեւ բաժակը առաւ, շնորհակալ եղաւ, տուաւ անոնց ու ըսաւ. «Բոլո՛րդ ալ խմեցէ՛ք ասկէ. որովհետեւ ա՛յս է իմ արիւնս, նո՛ր ուխտին արիւնը, որ կը թափուի՝ շատերուն մեղքերու ներումին համար» (Մատթ. 26:26-28):
 
Տէր Յիսուս Քրիստոսի այս պատուէրն է, որ Անոր Խաչելութենէն եւ Յարութենէն ետք իր աշակերտները շարունակեցին կատարել՝ փոխանցելով սերունդէ սերունդ: Փրկչական այս ընթրիքը կը կոչուի «անարիւն զոհաբերութիւն», աւելի ծանօթ է Պատարագ անունով («պատարագ» բառը կը թարգմանուի որպէս՝ զոհ, ընծայ, նուէր), որ ամէն Կիրակի կը մատուցուի մեր եկեղեցիներուն մէջ: Այսօր ալ քահանաները կ՚առնեն հացը եւ գինին, կ՚օրհնեն, գոհութիւն կը յայտնեն Աստուծոյ եւ կը բաշխեն հաւատացեալ ժողովուրդին՝ այդպիսով Քրիստոսի հետ կատարեալ հաղորդութիւն ապահովելով: Շուրջ երկու ժամ տեւող Հայկական Պատարագի ծիսակարգը այսօր, սակայն, բաւական ընդլայնուած է շարականներով, աղօթքներով, ընթերցումներով եւ օրհնաբանութիւններով, որոնց ընթացքին ներկայ հաւատացեալներուն բնաւ կրաւորական դեր չէ վերապահուած, այլ՝ որոշ շարժումներ եւ խօսքեր, որոնք պէտք է գիտնայ եւ գործածէ Պատարագին մասնակցող հաւատացեալը: Այժմ փորձենք վերյիշել եւ սորվիլ անոնք.

ա. Պատարագի ճիշտ սկիզբը «Խորհուրդ խորին» շարականի երգեցողութեան ներքոյ պատարագիչ եկեղեցականը կը յառաջանայ դէպի Սբ Խորանը եւ ձեռքերու լուացումէն եւ աղօթքէն վերջ կը դառնայ դէպի ժողովուրդը՝ խնդրելով իր մեղքերու համար ներում խնդրել Աստուծմէ: Ի դէմս ներկայ ժողովուրդի եկեղեցական մը թողութեան բանաձեւ կը կարդայ, որմէ ետք ինք եւս կը խնդրէ ի դէմս ժողովուրդի աղօթել իրենց համար: Խնդրանքը գրաբարով կը հնչէ այսպէս՝ «Յիշեսջիր եւ զմեզ առաջին անմահ Գառին Աստուծոյ» (թրգմն.՝ մեզ ալ յիշէ Աստուծոյ Անմահ Գառին առջեւ): Տեղին է, որ հաւատացեալներ իրենք միաբերան արտաբերեն այս խնդրանքը:


բ. Միեւնոյն խնդրանքը տառացիօրէն ներկայ հաւատացեալներ կը կրկնեն «Աշխարհգալոցի» ժամանակ: Աշխարհգալոցը թափոր է, որ կը խորհըրդանշէ Յիսուսի աշխարհ գալը եւ մարդկանց մէջ շրջիլը: Վարագոյրը բացուելէն վերջ պատարագիչ հոգեւորականը սպասաւորներու ուղեկցութեամբ կ՚իջնէ խորանէն եւ հաւատացեալներու մէջ շրջելով որպէս օրհնութեան նշան կը խնկարկէ: Հաւատացեալներ կը մօտենան եւ կը համբուրեն ձեռքի խաչը եւ կը խնդրեն, որ հոգեւորականը զիրենք ալ իր աղօթքներու մէջ յիշէ: Ի պատասխան «Յիշեսջիր եւ զմեզ/զիս առաջին անմահ Գառին Աստուծոյ» խնդրանքին քահանան կ՚ըսէ՝ «Յիշեալ լիջիք առաջի անմահ Գառին Աստուծոյ» (թրգմն. Յիշուած ըլլաք Աստուծոյ Անմահ Գառին առջեւ):

գ. Ամէնէն շատ լսուող արտայայտութիւնները, որ Պատարագի ընթացքին բազմաթիւ անգամներ կը հնչեն, կը յաջորդեն քահանայի «Խաղաղութիւն ամենեցուն» (թրգմն. Խաղաղութիւն բոլորին) մաղթանքին: Պատարագիչը խաչաձեւ կ՚օրհնէ ժողովուրդը, իսկ հաւատացեալներ խաչակնքելով կը պատասխանեն «Եւ ընդ հոգւոյն քում» (թրգմն.՝ Քո հոգիին ալ [խաղաղութիւն թող ըլլայ]): Շարունակելով սարկաւագներ ներկաները կը հրաւիրեն երկրպագելու Տիրոջը՝ «Աստուծոյ երկիրպագեսցուք», որուն ի պատասխան հաւատացեալներ խոնարհելով կ՚երգեն «Առաջի քո Տէր» (թրգմն.՝ Քու առջեւդ [կը խոնարհինք] Տէր): Ներկայիս այս բաժինները կ՚երգէ դպրաց դասը կամ երգչախումբը, որոնք կը ներկայացնեն ժողովուրդը: Հետեւաբար ոչինչ կը խանգարէ մեզ երգակից ըլլալու անոնց: Երգչախումբի առաջնորդութեամբ ներկաներ կրնան սարկաւագներու կոչերուն ի պատասխան երգել նաեւ «Կեցո Տէր», «Շնորհեա Տէր», «Տէր ողորմեա» (թրգմն.՝ Կեանք տուր մեզի Տէր, Շնորհէ մեզի Տէր, Ողորմէ մեզի Տէր) խնդրանքները:

դ. Շատ կարեւոր հատուած մը, որ մեր սիրելի հաւատացեալները չեն գիտեր, Ողջոյն կոչուող մասն է: Խորանէն առնելով Քրիստոսի մեր՝ մարդկութեան մէջ յայտնուելու աւետիսը, սարկաւագը վար՝ աղօթող ժողովուրդին կը փոխանցէ այն: Հաւատացեալներ մէկը միւսին եղբայրական՝ սրբութեան համբոյր կու տան եւ ողջունելով կ՚օրհնաբանեն Քրիստոսը: Ան որ կը փոխանցէ ողջոյնը կ՚ըսէ՝ «Քրիստոս ի մէջ մեր յայտնեցաւ» (թրգմն,՝ Քրիստոս մեր մէջ յայտնուեցաւ), իսկ ան, որ կ՚ընդունի ողջոյնը կը փառաբանէ ըսելով՝ «Օրհնեալ է յայտնութիւնը Քրիստոսի» (թրգմն.՝ օրհնեալ թող ըլլայ Քրիստոսի յայտնութիւնը):

ե. Կարեւոր միւս հանգրուանը ճիշտ Հաղորդութեան պահուն է, երբ հաւատացեալներ կը մօտենան ճաշակելու Տիրոջ Մարմինը եւ Արիւնը: Մօտեցող անձը անհրաժեշտ է, որ խաչակնքէ եւ ըսէ «Մեղայ Աստուծոյ» (թրգմն.՝ Մեղաւոր եմ Աստուծոյ առաջ) բառերը, որուն ի պատասխան պատարագիչը կ՚ըսէ՝ «Տիրոջ Մարմինը եւ Արիւնը թող որ թողութիւն ըլլան քո մեղքերու համար»: Հաւատացեալներ «Մեղայ Աստուծոյ» կ՚ըսեն նաեւ մեղքերու ընդհանրական թողութեան ժամանակ՝ հաստատելով իրենց մեղաւորութիւնը այլազան մեղքերու մէջ:

զ. Պատարագի աւարտին, երբ հաւատացեալներ կը մօտենան համբուրելու Աւետարանը, սաղմոսի խօսքերով կը մաղթեն պատարագիչին՝ «Յիշեսցէ Տէր զամենայն Պատարագս քոյ» (թրգմն. Թող Տէրը յիշէ քո [մատուցած] բոլոր պատարագները), որուն հոգեւորականը կը պատասխանէ՝ «Տացէ քեզ Տէր ըստ սրտի քում» (թրգմն.՝ Թող Տէրը սրտիդ համեմատ տայ քեզ):

է. Պատարագի աւարտին այն հաւատացեալները, որոնք հաղորդութեան չեն մօտեցած, որպէս մխիթարութիւն պատառ մը «մաս» կոչուող օրհնուած հացէն կ՚առնեն, որու համար զայն բաժնողը կ՚ըսէ՝ «Մաս եւ բաժին եղիցի Սբ Պատարագիս», իսկ մասը առնողը կը պատասխանէ՝ «Բաժին իմ Աստուած յաւիտեան» (թարգմն.՝ Աստուած է իմ յաւիտենական բաժինը (կերակուրը)):

Ինչպէս տեսանք, ընդհանուր առումով շատ չեն այն բառերը եւ արտայայտութիւնները, որ լաւ է հաւատացեալներուն գիտնալ, ուստի մեծ ջանք չի պահանջուիր զանոնք սորվելու եւ իմաստաւորուած կիրառելու Սբ Պատարագի ընթացքին: Օրհնութեան մէջ կենաք:

http://www.jeaap.net/2016/09/que-doit-connaitre-le-croyant-qui.html



Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...